15 Dünyalı ve 2 Uzaylı sitede
Uzay Forum
Uzaylılar Facebook'ta!

GALAKSİLER

Mar 03 2009

Sombrero galaksisinin (M104) Hubble uzay teleskopu ile alınmış fotoğrafı

Gökada veya Galaksi yıldızlar, yıldızlararası gaz ve toz, plazma ve (büyük ihtimalle de)görülmeyen karanlık maddeden oluşan dev sistemlere verilen isimdir. Tipik bir gökada 10 milyondan bir trilyona kadar yıldız barındırır. Bu yıldızların hepsi aynı çekim merkezini çevreleyen yörüngelerde dönerler. Gökadalar şekillerine göre üç ana grupta toplanırlar:

  • elips / disk biçimli gökadalar
  • sarmal gökadalar
  • düzensiz gökadalar

Gökyüzünün diğer kısımlarına nazaran çok daha parlak olan bu yıldızlar topluluğu, bizim galaksimiz samanyolundan başka bir şey değildir. Ancak görülebilen, Samanyolunu meydana getiren kollarından birisidir.

Uzayda yer alan galaksiler içinde en çok bilineni Samanyoludur. Yaklaşık olarak yüz bin ışık yılı (ışık yılı; ışığın bir yılda gittiği yoldur) ki, 96·1010 km çapında olan Samanyolu galaksisi ortalama 200 milyon yıldızdan teşekkül etmiştir. Galaksi disk şeklindedir ve bu şekil çıplak gözle bile fark edilebilir. Samanyolunun ekvatoru boyunca çevreye göz gezdirilirse, yıldızlar arası madde (plazma) ve yıldızlar açıkca görülebilir. Yukarıda belirtildiği gibi bu galakside bulunan 200 milyon yıldızın büyük çoğunluğu, diskin merkezinde toplanmıştır. Yaklaşık otuz bin ışık yılı çapında olan bölgeden çevreye doğru uzaklaştıkça yıldız küresinin ve parlaklığının azaldığı görülür. Galaksilerin yaklaşık % 80 kadarı disk biçimlidir.

NGC 613 spiral galaksisinin Avrupa Güney Gözlemevinden alınmış fotoğrafı

Bu disklerin içerisinde bulunan yıldızlar, genellikle iki şekilde sıralanmıştır. Bu sıralama ya düzenli bir şekildedir veya spiral biçimde bir kol üzerinde dizilmiştir. Mesela galaksimizde bu spiral şekil açıkça göze çarparken, bazı galaksiler hiçbir şekle girmemekte ve nizam dışı bir diziliş göstermektedir. Diğer galaksi tipleri başlıca; çubuk şeklinde galaksiler, eliptik galaksiler (bütün galaksilerin yaklaşık % 20′si) ve düzensiz (irregular) galaksilerdir. Galaksiler genellikle, galaksi kümeleri olarak gruplanmışlardır. Bu kümeler içinde en çok bilineni Başak Takım Yıldızı içindeki Virgo kümesidir.

Sistemimizin yıldızı olan Güneş’in Samanyolundaki yeri de her zaman merak konusu olmuştur. Galaksimizin merkezinden oldukça uzakta yer alan güneş, kendi merkezi çevresinde dönmektedir. Güneş sistemimizin bulunduğu mevkide galaksinin kalınlığı 3000 ışık yılı civarındadır.

Galaksimizden 21 milyon ışık yılı uzaklıkta, 30 bin ışık yılı genişliğindeki M106 spiral galaksisi

Samanyolu galaksisinin dışına çıkılıp birkaç milyon ışık yılı gidildiğinde, bu gibi başka gök adalara da rastlanılır. Biçimleri ve büyüklükleri değişiktir. Birbirine az çok benzeyenler varsa da eş olanı yok gibidir. Küçük dürbünlerle gökyüzünü taradığı zaman, ışık veren gaz bulutu gibi gözükürler. Onun için çoğuna nebülöz denmiştir. Büyük teleskoplarla, bazılarının yıldızları tek tek ayırt edilebilir.

Dünyadan 1,5 veya 2 milyon ışık yılı uzaklığındaki Andromeda nebölozu gerçekte bir galaksidir. Üstelik boy ve biçim bakımından bizim galaksimiz Samanyoluna çok benzer ve yaklaşık 300 milyon yıldızdan meydana gelmiştir.

Centaurus elips biçimli galaksisi

Galaksilerin uzayda rastgele dağıldıklarını ileri süren teoriler, modern araçlarla yapılan gözlemler neticesinde önemini kaybetmiş, hepsinin belli bir intizam içinde yer aldıkları, ayrıca galaksileri teşkil eden yıldızlar ve diğer gök cisimlerinin de hepsinin belli bir kanun içinde hareket ettikleri, içinde bulunduğumuz Samanyolu galaksisi gibi milyonlarca galaksinin var olduğu, bütün bunların saniyede binlerce kilometre hızla hareket ettikleri anlaşılmıştır. Günümüzde imal edilen geliştirilmiş uzay aletleriyle yapılan gözlemlerde, galaksilerin spektrumunda görülen kırmızıya yakın kayış, bu kaçışın devam ettiğini göstermektedir. Bu gök adalarının spiral şekli, söz konusu kaçışı açıkça ifade etmektedir.

Astrofizikçilerin yapmış olduğu son araştırmalarda galaksilerin milyarlarca yıllarla ölçülen ömürleri içinde birbirleriyle çarpıştıkları açıklanmıştır. Çekim güçlerinin galaksileri birbirine yaklaştırması neticesinde meydana gelen bu dev kozmik olay sonucunda spiral eliptik galaksilere dönüştüğü ileri sürülmektedir. Diğer bir görüşe göre de eliptik galaksiler, çoğu büyük galaksi kümeleri içinde bulunurlar. Bu gruplar içindeki yalnız galaksiler diğer galaksilerce hızla çekilir. Bu durumda bir galaksi diğerine çarpmaktansa yanından geçmeyi tercih eder.

Hubble teleskopuyla görüntülenen NGC 4013 galaksisi

Son zamanlarda bir Amerikan astronom grubu, dünyadan 150 milyon ışık yılı uzaklıkta yeni bir galaksi gruplaşmasının (çapı 250 milyon ışık yılı), çok büyük bir kütle çekimi uyguladığını buldu. Öyle ki, aralarında Samanyolu ve Andromeda’nın da bulunduğu binlerce galaksi bu merkeze doğru çekilmektedir. Bu merkez ve çevresindeki galaksiler sisteminin hepsine Uzayın büyük çekim merkezi adı verilmiştir. Ancak bu akıl almaz büyüklükteki çekim merkezi, uzayın kestirilen kütlesinin ancak binde biri kadardır

Başlıca galaksiler:

Galaksi

Uzaklığı
(1000 ışık yılı)

Çapı
(ışık yılı)

Yıldız Sayısı
(1000 adet)

Samanyolu

(-)

100.000

200.000

Andromeda

2.250

130.000

300.000

LMC

170

30.000

25.000

SMC

190

25.000

6.000

Fornox Sistemi

650

20.000

20

NGC 598

2.350

60.000

40.000

Maffei I

3.300

100.000

200.000

NGC 6822

1.630

10.000

350

NGC 205

2.250

16.000

3.000

69208 dünyalı bu yazıyı okudu Paylaş

DarkOrbit Uzay Oyunu Oyna
Yorumlar

Yorumlarınızda lütfen Türkçe dil bilgisine önem verin.

Sakıncalı olduğunu düşündüğünüz yorumları lütfen bize bildirin. Yorumun yazıldığı yazının başlığını ve ilgili yorumun numarasını belirtmeyi unutmayın. Sol taraftaki "İletişim" butonuna tıklayarak mesajınızı gönderebilirsiniz.

Konuyla alakası bulunmayan, dini içerikli yorumları sitemizde yeri olmadığını düşünerek yayınlamıyoruz. Lütfen yorumlarınızda buna dikkat edin.

“GALAKSİLER” icin 181 yorum

Sayfalar: 19 18 17 16 15 14 13 12 11 10 91 » Hepsini Göster

  1. 181
    kuarkonyum:

    evet aynen dediğin gibi milyarlarca yıl sonra görecekler tabi bu zaman aslında uzaklığa bağlı olarak bin yada milyon olarak değişebilir (i parsek=3,26 ışık yılı ) (1 ışık yılı=9,46 trilyon km) (ışık hızı sn de 300.000 km)

  2. 180
    fikir:

    Yukarıdaki tabloda ışık yılları diyoruz aslında ne kadar buyuk bir uzaklık ama bazen düşünüyorum da aslında bahsettiğimiz uzaklıklar bizim beynimizde oluşan imgeler yani bizim aslında evrenimiz beynimizde yani burdan kastım aslında 1 milyar ışık yılı benim ve sizin beyninizde oluşan bir şey yani bu bir algı beynimizin 1-2 cm lik yerinde oluşuyor yani biz beynimizin dışında bir evrenle muhattap değiliz diye düşünüyorum burdan kastımda eğer biz beynimizi kontrol edebilirsek bu muazzam uzaklıkları 1-2 cm ye indirebiliriz ama bunu nasıl yapacağımızıda bilmiyoruz sonucta uzay gemileriyle yapamayacağımız seyi zihnimizlede yapabiliriz diye düşünüyorum yazdığım yazıda yanlışlıklar varsa lütfen bilimsel cevaplarla düzeltmenizi istiyorum

  3. 179
    mererem:

    bu kadar uzak ışık yılı kavramlarını düşündüğümde, ve benim gece gördüğüm yıldızlar, milyarlarca yıl önceki belki de sönmüş ışığını şimdi görüyorum, o halde ben şimdi o yıldızda yaşayan bir varlığa el sallasam, benim bu anlık görüntümü milyarlarca yıl sonra mı orada görecekler?

  4. 178
    ZeitgeisT:

    yanlış yazılmış
    galaksi içindeki yıldız sayıları milyon değil milyar olacak

  5. 177
    Gravilite:

    evet bende katılıyorum karadelık merkezlı bır galaxı sıstemı olabılecegı gıbı sıprıal yapısı geregegı merkeze dogru ınıldıkce toplamdakı gok cısımlerının dagılımı kı bunlar yıldızlar da dagıl tum cısımler ıcın gecerlı merkeze dogru toplam yogunluluk artacagı ıcın dogal bır denklık kurarlar bunlarıda donus ve ya acısal hızları dengeler aynı sekılde bunları bır arada tutan karanlık madde adını verdıgımız bır olgudur entropıyı azaltıcı yonde etkıler gene karanlık maddenın varlıgına degınen en buyuk bulus ta sudur andromeda galaxı sının sıstemının tamamen samanyolundan farklı olusudur
    mantık uzerıne galaxının dıs bolgesındekı yıldızlar ıle en ıc bolgesındekı yıldızların acısal ve donus hzları farklı olması gerekırken galaxı dekı tum cısımler aynı acısal hız ıle yanı sankı merkezı tavaf edıyormuscasına aynı anda donmektedır kı buda daıresel hareket kanunlarına yada bızım gunes sıstemımız de dagıl olmak uzere samanyolu galaxı sının ısleyıs dınamıgıne ders bır durum dur ıste bu sekılde olmasının nedenı nı yabancı bır fızıkcı ısmını hatırlamıyorum bır bayan fızıkcı bulmus ve bunu karanlık madde ye baglamıstır

  6. 176
    fermiyon:

    çoğu galaksinin merkezinde kara delik bulunur bizim samanyolu galaksimizin merkezindede bir kara delik vardır tabi bu kara deliğin kütlesi milyonlarca güneş kütlesine denktir kütleçikimiyle yıldızların saçılmasını engeller

  7. 175
    Tunç:

    Galaksilerin merkezinde ne var? Yani galaksi içindeki yıldızlar neyin etrafında dönüyor?
    Bu nesnenin kütlesi kendi etrafında dönen yıldızların kütlelerinin kaç katı?

  8. 174
    faik rodoplu:

    uzbay denince benim aklım almıyor 2 milyar galaksi bunların milyarlarca yıldızı ve uydusu bu muazzam ölçü ve adetleri aklım almıyor buralarda bence miyonlarca yıldızda hayat olmalı bu yalnız bizim yaşadığımız küçücük dünyamızda sınırlı değildir.biz daha evimizden çıkıp komşuya gitmek için kapı eşiğinden adımımızı yeni atıyoruz.komşuya gitmemize daha milyarlarca yıl var.baksanıza daha kendi güneş sistemimizdeki komşu mars ve venüse g,demedik.4.5 milyar senede kendi uydumuz aya ancak gittik.ama bizden çok gelişmişlerse onlar inşallah bize gelir.sonra bütün bunları yaratan allahıda düşünmedim değil.ALAHIN bunları daha çabuk gerçekleştirmemize yardım için duacıyız. amin.

  9. 173
    ali ozan:

    derin bu imkansız.galaksileri görmek için samanyolundan dışarıya çıkabilmen gerek.

  10. 172
    ali:

    mutlaka uzaylılar vardır çünkü evren çok büyük ve içinde sadece bir yaşıyor olamayız şu anda bilinen 200 milyar tane galaksi var ve biz bunların daha hiçbirine gidemedik

Sayfalar: 19 18 17 16 15 14 13 12 11 10 91 » Hepsini Göster

Yorumunuzu Belirtin

Bunlarada Baktınız mı?